Waarvoor zijn we kerk?
Waarvoor ben je kerk? En hoe ben je kerk? Onlangs was ik voor een adviesgesprek bij een kleine gemeente – in het Noorden. Geen honderden bezoekers. Klein budget. Een eigen gebouw, maar niet genoeg mensen om het te vullen. Wat is je perspectief? Hoe ziet de toekomst eruit? Er zijn amper jongeren – moeten we ons niet samenvoegen met een andere gemeente?
Zomaar wat vragen. Vragen die wellicht ook spelen in jouw gemeente. We zijn al snel gefocust op de grote kerken. Ik zag onlangs reclame vanuit een kerk in een grote stad – een avond over hoe het kwam dat het bij hen wel lukte. En das allereerst mooi he! Dankbaar voor kerken in beweging en kerken die groeien! Calvijn zei al: groei, ook numeriek, is van belang en teken van een gezonde kerk.
Maar… Wat is dat nu kerk? Ik zie organisaties rondlopen met namen als Sterke Kerk, dat vind ik een lastige. Zoeken we een sterke kerk? Of geloven we in een sterke Heiland? Wat is een sterke kerk? Krachtige kerk? Zijn we dat?
Nou.. Nee.. Ik werd geraakt door wat ik las bij Andrew Root. Root is bekend van zijn serie Ministry in A Secular Age, en in Nederland van het boek Wachten op God. In één van zijn boeken bespreekt hij de theoloog Barth. Karl Barth, theoloog uit de vorige eeuw, wil God weer God laten zijn. Niet te vatten in een doosje, niet te passen in een theologie. We hebben te wachten op God die spreekt, en beweegt en handelt in onze wereld.
Deze ontdekking past Root toe op een fictieve kerk. Een kerk die volgens onze maatstaven stervende was. Geen jongeren. Wel geld, maar niet genoeg om nog jaren door te gaan. Een komen en gaan van dominees die geen verandering brachten. Stemmen in de gemeente gaan op: meer verjonging, anders, meer sociale actie, politieke betrokkenheid…
In die gemeente komt een jongen een Bijbelstudie inlopen met de vraag: waar kan ik God vinden…? En daar, daar ligt de kern van wat we als kerk zijn. Samen op pad: zoekende naar God. Als kerk hebben we het verhaal van God ontvangen, zijn Woord. En hebben we als christenen zelf verhalen over deze God, als getuigenis. Samen mogen we wachten, zoeken, en ontdekken hoe en waar God werkt.
Dat is het wonder. Paulus zegt: ik verkondig u niks en niemand anders dan Jezus Christus en die gekruisigd (1 Korintiërs 2:2). Een prachtige tekst. De kern van de kerk. Niet een gebouw, of dominee, of raad van oudsten, of de catechisatie of mooie programma’s om de kerk weer vol te krijgen.
Nee, in de kerk zoeken we samen de ontmoeting met de levende en sprekende God. Als we dat centraal laten staan, gebeurt de rest van zelf. Staan we daar nog open voor? Hebben wij een antwoord op de vraag: waar vind ik God?
Eerlijk gezegd: dan moeten we stamelen. En precies dat is wat Barth wil. Dat we niet met een programma komen, een 10-stappen-plan. Maar, en das een beetje lastig: openheid, geduld, samen zoeken en luisteren. Als predikant zegt ik altijd: ik heb maar 2 gereedschappen in mijn gereedschapskist – bidden en Bijbellezen. En dat vooral samen met anderen. Dan zijn we met elkaar onderweg.
God past niet in onze broekzak. En het idee dat we tot Hem kunnen komen via een program of een succesverhaal van een andere kerk – dan maken we God te klein. Trouw kerk zijn, kijken naar Jezus, open staan voor het werk van zijn Geest – daar zijn we kerk. Tim Keller, een bijzondere voorganger en theoloog, schreef het boek Centrum Kerk. Maar het centrum van de kerk is Jezus Christus. Niks groots, dramatisch of bijzonderder; dan Hij is er niet: God uit de hemel, die komt naar ons mensen, die spreekt en leeft. Hem mogen we ontmoeten, Hij wil ons dienen, en ons leren dienen – de mensen om ons heen.
Daarom zijn we als Preekpunt begonnen met het uitbrengen van deze preekvideo’s. Niet om maar traditioneel de kerkdienst voor te zetten, maar om te zorgen dat de ontmoeting met Jezus Christus doorgang kan vinden. Waar het Woord open gaat, met samen open staat voor de ontmoeting met Jezus, daar laat Hij zich vinden. En daar bouwt God zijn kerk.
